خانه/راهنماها/راهنماهای بخشی
راهنماهای بخشی

واردات به عمان — و «کد گمرکی»‌ای که وجود ندارد

تقریباً هر راهنمای واردات به عمان یک فرایند پنج‌مرحله‌ای برای گرفتن «کد گمرکی» به شما می‌فروشد. عمان چنین کدی صادر نمی‌کند. این راهنما از همین‌جا آغاز می‌کند و به آنچه صفحه‌های دولتی عمان واقعاً منتشر می‌کنند پایبند می‌ماند.

انتشار 2026-08-06 ✓ اعداد راستی‌آزمایی شد 2026-08-06 22 دقیقه مطالعه

اگر سجل تجاری (سجل تجاري / CR) شما فعالیت واردات یا صادرات دارد، تنها چیزی که میان شما و نخستین محموله ایستاده یک حساب در سامانهٔ بیان است — نه کد گمرکی، نه پروانهٔ گمرکی، نه شمارهٔ واردکننده. هیچ‌یک از اینها در عمان به‌عنوان سند مستقل وجود ندارد.

هیچ
کد گمرکی جداگانه که عمان صادر کند
۱۰ ریال
ثبت‌نام در بیان، برای هر کاربر
۵٫۵٪
میانگین سادهٔ تعرفهٔ اعمال‌شده
۵٪
مالیات بر ارزش افزودهٔ واردات

کد گمرکی عمانی وجود ندارد

ما این اصطلاح را در customs.gov.om و gov.om و oman.om جست‌وجو کردیم. در هیچ‌کدام نیست. نه صفحه‌ای که روش درخواستش را شرح دهد، نه هزینه‌ای برایش، نه زمان انجامی — چون ادارهٔ کل گمرک (الإدارة العامة للجمارك) اصلاً چنین چیزی صادر نمی‌کند.

این مفهوم از امارات وارد شده، جایی که مقام‌های گمرکی فدرال و محلی واقعاً پیش از آغاز تجارت یک کد واردکنندهٔ مجزا صادر می‌کنند. عمان سامانه‌اش را جور دیگری ساخته است. شمارهٔ سجل تجاری شما همان شناسه است و بیان داده‌های سجل را مستقیم می‌خواند — راهنمای خود ادارهٔ گمرک می‌گوید داده‌های سجل هنگام تمدید به‌طور خودکار به‌روز می‌شود، و این تنها زمانی ممکن است که کلید کار همان سجل باشد.

آن فرایند پنج‌مرحله‌ای در واقع چیست

هر یک از صفحه‌های مشاوره‌ای را که کد گمرکی می‌فروشند بخوانید، پنج مرحله از آب درمی‌آید: تأیید سجل و فعالیت‌ها، به‌روز نگه‌داشتن عضویت اتاق بازرگانی، ساختن حساب بیان، انتخاب اختیاری یک کارگزار، و انتظار برای فعال‌سازی.

این توصیف ثبت‌نام در بیان است زیر نامی قرضی. یکی از همین صفحه‌ها حتی می‌پذیرد که کد معمولاً به‌عنوان بخشی از ثبت‌نام بیان صادر می‌شود و هیچ هزینه و هیچ مهلتی برایش نمی‌آورد — دقیقاً آنچه از سندی انتظار می‌رود که جداگانه صادر نمی‌شود.

ایرادی در خود مراحل نیست. ایراد در پرداخت هزینه برای چیزی است که هزینه‌ای ندارد.

گمرک عمان را چه کسی اداره می‌کند

ادارهٔ کل گمرک زیرمجموعهٔ پلیس سلطنتی عمان (شرطة عمان السلطانية / ROP) است، نه یک وزارتخانه. این نکته مردم را غافلگیر می‌کند و وقتی می‌خواهید بدانید پشت کدام باجه بایستید اهمیت دارد. درگاه آن customs.gov.om است و برای کل اداره یک خط تماس منتشر می‌کند: ‎+۹۶۸ ۲۲۸۴۸۲۳۲ و info@customs.gov.om.

بیان پنجرهٔ واحد گمرکی است. اظهارنامه‌ها، مجوزهای دیگر دستگاه‌ها و پرداخت، همه از آن می‌گذرد. اداره برای نیمهٔ نخست ۲۰۲۵ حدود ۶۲۲٬۰۹۱ اظهارنامه گزارش کرده — نزدیک ۳۷۵٬۰۰۰ واردات و ۲۲۲٬۰۰۰ صادرات — به‌علاوهٔ ۷۰٬۷۲۷ مجوز.

ثبت‌نام در بیان

ثبت‌نام برای هر شخص و هر بنگاه جداگانه است و هزینه‌ها ناچیزند. آنچه وقت می‌برد آماده‌کردن پیش‌نیازهاست: کارت هویت فعال، سجل تجاری معتبر با فعالیت درست، و عضویت اتاق بازرگانی اگر برای پروانهٔ ترخیص هم درخواست می‌دهید.

  1. با کارت هویت یا اعتبارنامهٔ امضای الکترونیک وارد customs.gov.om شوید.
  2. شرکت را ثبت کنید؛ بیان سجل تجاری شما را می‌خواند و آن را با تمدیدها هماهنگ نگه می‌دارد.
  3. هر فردی را که از سامانه استفاده خواهد کرد ثبت کنید، از جمله مسئولان اظهارنامه.
  4. هر شعبه‌ای را که به نام خود ترخیص می‌کند اضافه کنید.
  5. اظهارنامه بدهید، مدارک را پیوست کنید و پرداخت کنید — همه درون بیان.
بابت چه چیزیهزینهمنبع
ثبت کاربر در بیان، هر نفر۱۰ ریالگمرک عمان
ثبت شعبهٔ شرکت در بیان۲۰ ریالگمرک عمان
هر کاربر مجاز افزوده روی شعبه۱۰ ریالگمرک عمان
اظهارنامهٔ گمرکی — شرکت۱۵ ریالگمرک عمان
اظهارنامهٔ گمرکی — شخص حقیقی۵ ریالگمرک عمان

هنگام خواندن صفحه‌های خود اداره به یک نکته توجه کنید: صفحهٔ ثبت‌نام بیان هنوز شرط می‌کند شرکت نزد وزارت نیروی کار (وزارة القوى العاملة) ثبت شده باشد. آن وزارتخانه در بازآرایی ۲۰۲۰ منحل شد و وظایفش به وزارت کار رفت. صفحه به‌روز نشده است. یادآور خوبی است که «رسمی» همیشه به معنای «جاری» نیست.

شما ملزم به استفاده از کارگزار ترخیص نیستید

این دومین چیزی است که بیشتر راهنماها اشتباه می‌گویند. بر پایهٔ مادهٔ ۱۱۰ قانون گمرکی یکسان کشورهای شورای همکاری خلیج، که همان قانون مورد عمل عمان است، اظهارنامهٔ کالا هم از مالکان کالا یا نمایندگان قانونی‌شان پذیرفته می‌شود و هم از کارگزاران گمرکی دارای پروانه. دو مسیر در همان یک ماده کنار هم نشسته‌اند.

صفحهٔ اظهارنامهٔ خود اداره همین را ساده‌تر می‌گوید: اظهارنامه‌ها را همهٔ ذی‌نفعان و کاربران سامانهٔ بیان می‌توانند ثبت کنند. اگر ثبت‌نام کرده‌اید، می‌توانید اظهار کنید.

کارگزار یک انتخاب تجاری است، نه الزام قانونی

نه در قانون گمرکی یکسان و نه در صفحه‌های اداره چیزی واردکننده را ملزم نمی‌کند برای کالای خودش دفتر ترخیص دارای پروانه بگمارد.

با این حال بیشتر واردکنندگان جاافتاده از کارگزار استفاده می‌کنند، چون کارگزاران می‌دانند یک کد HS معیّن چه مجوزهایی را فعال می‌کند و در هر مرز روابط دارند. این استدلالی دربارهٔ مهارت و سرعت است. استدلال انطباق نیست و نباید این‌گونه به شما فروخته شود.

اگر می‌خواهید خودتان دفتر ترخیص باشید

صدور پروانهٔ دفاتر ترخیص از وظایف خود ادارهٔ کل گمرک است، نه وزارت بازرگانی. مادهٔ ۱۰۹ قانون گمرکی یکسان به شهروندان کشورهای شورا، اعم از شخص حقیقی یا حقوقی، حق مزاولت حرفهٔ ترخیص گمرکی را پس از دریافت پروانه می‌دهد و مادهٔ ۱۱۳ شرایط صدور پروانه را به مدیرکل واگذار می‌کند. شرایط منتشرشدهٔ عمان اینهاست:

  • سرمایه تماماً متعلق به شهروندان عمانی یا اتباع کشورهای شورا باشد.
  • ثبت در سجل تجاری و عضویت در اتاق بازرگانی و صنعت عمان، با درج فعالیت ترخیص گمرکی در فهرست فعالیت‌ها.
  • تودیع مبلغی به‌عنوان تضمین پروانه، قابل استرداد در صورت تعطیلی دفتر، و سپس پرداخت هزینهٔ پروانه پس از موافقت اولیه.
  • گواهی عدم سوء پیشینه برای نمایندهٔ قانونی.
  • اجاره‌نامهٔ معتبر دفتر و تابلویی منطبق با سجل تجاری، که هر دو در بازرسی بررسی می‌شوند.
  • مدت اعتبار پروانه دو سال است.

جدا از این، فردی که به‌عنوان کارگزار اظهارنامه ثبت می‌کند به گواهی دورهٔ ترخیص گمرکی و گواهی دورهٔ سامانهٔ بیان، ثبت در بیمهٔ اجتماعی و گواهی عدم سوء پیشینه نیاز دارد. انتقال کارگزار میان کارفرمایان ۳۰ ریال هزینه دارد؛ کارت گمرکی شرکت ۱۰۰ ریال و کارت گمرکی مؤسسه ۳۰ ریال است.

مسئلهٔ ۲٬۵۰۰ ریال — نه ما توانستیم حلش کنیم، نه خود اداره

متن عربی به‌طور کامل چنین است: إيداع مبلغ مالي كضمان ترخيص المزاولة نشاط التخليص الجمركي قابل للاسترجاع في حالة إغلاق المكتب دفع رسوم ترخيص مزاولة نشاط التخليص الجمركي بعد الموافقة المبدئية مقدار (2500) ريال للمنفذ إلى (10000) ألف ريال لجميع المنافذ ورسوم ترخيص (500) ريال للمؤسسات الفردية و (1000) ريال للشركات ساري المفعول لمدة سنتين

متن بی‌نقطه‌گذاری است و دو خوانش را برمی‌تابد. در خوانش نخست، تضمین قابل استرداد ۲٬۵۰۰ ریال برای یک مرز است و تا ۱۰٬۰۰۰ ریال برای همهٔ مرزها بالا می‌رود، و هزینهٔ پروانه ۵۰۰ ریال برای مؤسسهٔ انفرادی یا ۱٬۰۰۰ ریال برای شرکت است. در خوانش دوم، هر چهار رقم هزینهٔ پروانه‌اند. نسخهٔ انگلیسی همان صفحه هر چهار را زیر یک عنوان می‌گذارد و میانشان انتخاب نمی‌کند.

اداره این ابهام را در هیچ جایی که ما یافتیم به‌صورت مکتوب رفع نکرده است. بر پایهٔ خوانش نخست — که طبیعی‌تر است — بودجه ببندید و پیش از هر انتقال وجهی، پشت باجه تأیید بگیرید.

دفاتر ترخیص به روی سرمایه‌گذاری خارجی بسته‌اند

اگر سرمایه‌گذار خارجی هستید و با خواندن شرایط پروانهٔ ترخیص فکر می‌کنید شرط مالکیت خلیجی قابل مذاکره است، نیست؛ و بر همان در قفل دومی هم هست. تصمیم وزارتی ۲۰۹/۲۰۲۰، به تاریخ ۸ دسامبر ۲۰۲۰، فعالیت‌های بستهٔ سرمایه‌گذاری خارجی را فهرست می‌کند. ردیف ۴۸ دفاتر ترخیص گمرکی، کد ۵۲۲۹۰۱ است. ردیف ۴۷ بارگیری و تخلیهٔ کالا، کد ۵۲۲۴۰۱ است.

این فهرست از آن پس دو بار اصلاح شده است. تصمیم وزارتی ۳۶۴/۲۰۲۳ دو ردیف را حذف و ردیف‌های دیگری افزود، از جمله بکسل و امداد خودرو. و تصمیم وزارتی ۴۳۵/۲۰۲۴، به تاریخ ۲۹ اوت ۲۰۲۴، بیست‌وهشت فعالیت دیگر افزود — هیچ‌کدام حمل‌ونقلی یا لجستیکی نبود — و فهرست را به ۱۲۳ فعالیت رساند.

پس یک شرکت با مالکیت خارجی می‌تواند با سجل تجاری و حساب بیان خودش آزادانه وارد و صادر کند. آنچه نمی‌تواند این است که دفتر ترخیص تأسیس کند و از طرف دیگران اظهارنامه بدهد.

حقوق گمرکی: واقعاً چقدر می‌پردازید

عمان تعرفهٔ خارجی مشترک شورای همکاری را اعمال می‌کند. بررسی سیاست تجاری عمان در سازمان جهانی تجارت میانگین سادهٔ تعرفهٔ اعمال‌شده را ۵٫۵٪ می‌گذارد، بدون تغییر در بررسی‌های ۲۰۰۸ و ۲۰۱۴ و بررسی جاری، با ۸۷٫۱٪ ردیف‌های تعرفه‌ای روی ۵٪ و ۱۱٫۱٪ معاف. همهٔ ردیف‌ها ارزشی‌اند جز بیست ردیف تنباکو که تعرفهٔ ترکیبی دارند.

کالانرخمبنا
بیشتر کالاها — ۸۷٫۱٪ ردیف‌ها۵٪تعرفهٔ مشترک خلیجی
ردیف‌های معاف — ۱۱٫۱٪ تعرفه۰٪تعرفهٔ مشترک خلیجی
تنباکو۱۰۰٪تعرفهٔ ترکیبی، ۲۰ ردیف
نوشیدنی‌های الکلی۱۰۰٪تعرفهٔ ملی عمان
فرآورده‌های گوشت خوک۱۰۰٪تعرفهٔ ملی عمان

تمایز دو ردیف آخر را نگه دارید. سازمان جهانی تجارت الکل و گوشت خوک را در ۱۰۰٪ به‌عنوان ردیف‌های ملی ثبت می‌کند و صریحاً می‌گوید بخشی از تعرفهٔ مشترک خلیجی نیستند. اینها از آنِ خود عمان‌اند و به همین دلیل در خلاصه‌های عمومی تعرفهٔ خلیج دیده نمی‌شوند.

حقوق گمرکی بر ارزش CIF — هزینه، بیمه و کرایه — محاسبه می‌شود. مادهٔ ۱۰ قانون گمرکی یکسان نرخ ارزشی، مقداری یا ترکیبی را مجاز می‌داند و قواعد ارزش‌گذاری بهای واقعاً پرداخت‌شده یا قابل پرداخت را بر مبنای CIF می‌گیرد.

شکل تعرفه در ۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵ تغییر کرد

تعرفهٔ یکسان خلیجی کدهای HS را از هشت رقم به دوازده رقم برد. Alvarez & Marsal گزارش می‌کند که هشت رقم نخست و نرخ‌های حقوق گمرکی متصل به آنها تغییر نکرده، به بیشتر ردیف‌ها چهار زیرکد افزوده شده، کدهای بدون تغییر صرفاً ۰۰۰۰ گرفته‌اند و فصل جدید ۹۹ مواد خطرناک را پوشش می‌دهد.

این تغییر طبقه‌بندی است نه تغییر نرخ. همان مؤسسه اشاره می‌کند که سند تعرفهٔ جدید از گمرک عمان تنها به عربی در دسترس است و هیچ شمارهٔ بخشنامه یا تصمیمی برایش ذکر نمی‌کند. ما اصلاً جدول انگلیسی نیافتیم.

ارزش افزوده و مالیات انتخابی بر واردات

مالیات بر ارزش افزودهٔ واردات ۵٪ ارزش مشمول است و ادارهٔ کل گمرک آن را هنگام ورود از طریق بیان وصول می‌کند. راهنمای خود سازمان مالیاتی عمان صریح می‌گوید: ارزش افزودهٔ واردات معمولاً همزمان با حقوق گمرکی سررسید می‌شود. مبنای قانونی فرمان سلطنتی ۱۲۱/۲۰۲۰ است، با تصمیم سازمان مالیاتی ۵۳/۲۰۲۱ اصلاح‌شده با تصمیم ۴۵۶/۲۰۲۲.

یک سازوکار تعویق هم هست که اگر مرتب وارد می‌کنید دانستنش می‌ارزد. مؤدی ثبت‌شده در ارزش افزوده می‌تواند درخواست دهد که ارزش افزودهٔ واردات را به‌جای پرداخت در مرز، تا اظهارنامهٔ مالیاتی‌اش به تعویق بیندازد. شرط‌ها: انطباق در ثبت‌نام، درخواست دست‌کم یک ماه پیش از ورود، و ارائهٔ تضمین مالی.

  • معاف یا با نرخ صفر هنگام ورود — کالای دیپلماتیک، تدارکات نظامی، اثاثیهٔ شخصی، کالای مرجوعی و کمک‌های خیریه.
  • صادرات با نرخ صفر در صورتی که کالا ظرف ۹۰ روز از عرضه، قلمرو شورای همکاری را ترک کند، با مستند اظهارنامهٔ تجاری و گمرکی.
  • کالای در تعلیق گمرکی معمولاً نرخ صفر می‌گیرد.
  • و مالیات انتخابی، هرجا اعمال شود، روی اینها می‌نشیند: تنباکو، نوشابهٔ انرژی‌زا و دستگاه‌ها و مایعات سیگار الکترونیکی ۱۰۰٪، نوشابه‌های گازدار ۵۰٪.
گوشت خوک و الکل: نرخ انتخابی‌ای که کسی منتشر نمی‌کند

صفحهٔ نرخ‌های منتشرشدهٔ سازمان مالیاتی عمان، مالیات انتخابی را بر تنباکو، نوشابهٔ انرژی‌زا، فرآورده‌های سیگار الکترونیکی و نوشابهٔ گازدار فهرست می‌کند. گوشت خوک و الکل را اصلاً فهرست نمی‌کند. تفسیرهای پراکنده هر دو را ۱۰۰٪ مالیات انتخابی می‌گویند؛ ما نتوانستیم هیچ رقمی برای آنها را روی صفحه‌ای دولتی در عمان تأیید کنیم.

این را از حقوق گمرکی ۱۰۰٪ که سازمان جهانی تجارت بر همان کالاها ثبت می‌کند جدا نگه دارید. اینها دو عوارض متفاوت‌اند که ذیل دو سند متفاوت وضع می‌شوند. اگر بهای تمام‌شدهٔ الکل یا گوشت خوک را مدل می‌کنید، آنها را در هم نیامیزید و هیچ رقم مالیات انتخابی‌ای را که می‌یابید تأییدشده ندانید.

مناطق آزاد: وقتی کالا وارد سرزمین اصلی می‌شود

ورود کالا به منطقهٔ آزاد یا فروشگاه معاف ساده است. مادهٔ ۷۸ قانون گمرکی یکسان کالای خارجی از هر نوع و هر مبدأ را بدون حقوق و مالیات گمرکی می‌پذیرد. مادهٔ ۸۰ مواد مخدر، مواد پرتوزا و کالای ناقض حقوق مالکیت فکری را مستثنا می‌کند.

خروج همان جایی است که مردم را غافلگیر می‌کند. مادهٔ ۸۵ قاعدهٔ حاکم است و سختگیر: کالایی که از مناطق آزاد به قلمرو گمرکی بیرون برده می‌شود در حکم کالای خارجی است — صریحاً، حتی اگر مواد محلی در خود داشته باشد. حقوق کامل هنگام ورود به سرزمین اصلی اعمال می‌شود. انبار کردن در منطقه، حقوق را به تعویق می‌اندازد؛ از میان نمی‌برد.

چرا اینجا به قانون خلیجی استناد می‌کنیم نه قانون عمانی

تا ۲۰۲۵ می‌شد برای این قاعده به مادهٔ ۲۰ قانون مناطق آزاد عمان اشاره کرد. دیگر نمی‌شود. فرمان سلطنتی ۳۸/۲۰۲۵، صادرشده در ۷ آوریل ۲۰۲۵ و لازم‌الاجرا از ۱۳ آوریل ۲۰۲۵، قانون مناطق ویژهٔ اقتصادی و مناطق آزاد را وضع کرد و مادهٔ چهارم آن فرمان سلطنتی ۵۶/۲۰۰۲ را صریحاً نسخ می‌کند.

قانون تازه جایگزین آن قاعده نمی‌شود. ما دقیقاً برای همین آن را خواندیم: هیچ ماده‌ای دربارهٔ حرکت کالا از منطقه به قلمرو گمرکی ندارد. مادهٔ ۲۸ ماشین‌آلات، تجهیزات، قطعات یدکی و مواد اولیهٔ واردشده به منطقه را معاف می‌کند و مادهٔ ۲۹ تأیید می‌کند محصولات صادرشده از منطقه به بیرون عمان حقوق گمرکی ندارند — اما دربارهٔ مسیر ورودی چیزی نیست.

پس قاعده اکنون بر مادهٔ ۸۵ قانون گمرکی یکسان استوار است، به‌علاوهٔ مادهٔ سوم فرمان ۳۸/۲۰۲۵ که مقررات موجود را تا صدور آیین‌نامهٔ اجرایی تازه معتبر نگه می‌دارد. هر راهنمایی که هنوز برای این قاعده به فرمان ۵۶/۲۰۰۲ استناد می‌کند، به قانونی نسخ‌شده استناد می‌کند. و هر راهنمایی که به فرمان ۳۸/۲۰۲۵ استناد می‌کند، به ماده‌ای استناد می‌کند که وجود ندارد.

دو نکتهٔ دیگر دربارهٔ فرمان ۳۸/۲۰۲۵. مادهٔ دوم مزایا، مشوق‌ها و معافیت‌های بهره‌برداران مستقر در مناطق آزاد موجود و منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی دقم را تا پایان مدتشان حفظ می‌کند، پس چیزی از زیر پای کسی کشیده نشد. و فرمان سلطنتی ۷۹/۲۰۱۳ و فرمان سلطنتی ۱۰۵/۲۰۲۰ جزو نسخ‌شده‌ها نیستند — تنها فرمان ۵۶/۲۰۰۲ نام برده شده است. مادهٔ سوم صدور آیین‌نامهٔ اجرایی را ظرف یک سال الزامی کرده بود؛ آن سال گذشته و ما آن را منتشرشده نیافتیم.

کالای محدودشده و دستگاهی که تأییدش می‌کند

مادهٔ ۲۴ قانون گمرکی یکسان سازوکار را می‌گذارد: کالای ممنوع اصلاً حرکت نمی‌کند و کالای محدودشده تنها با موافقت مرجع صلاحیت‌دار حرکت می‌کند. عمان فهرست یکپارچه‌ای از اینکه چه چیزی در کدام دسته است منتشر نمی‌کند. اما مجموعهٔ مجوزهای موجود در بیان را بر پایهٔ دستگاه صادرکننده منتشر می‌کند — و همان فهرست، که در پایین آورده‌ایم، نزدیک‌ترین چیز به یک برشماری رسمی عمانی از کالاهای تحت کنترل است.

دستگاه صادرکنندهکالای نیازمند مجوز
پلیس سلطنتی — تحقیقات و بازرسی جناییسلاح شخصی، مهمات فروشگاه‌های دارای پروانه، سلاح دستگاه‌های دولتی، نوشیدنی الکلی
پلیس سلطنتی — ادارهٔ کل عملیاتتجهیزات دید در شب، پهپاد، محصولات دومنظوره، خودروی زرهی
پلیس سلطنتی — نیروی ویژهنیترات آمونیوم، مواد منفجره، ترانزیت مواد منفجره، مواد آتش‌بازی
سازمان دفاع مدنی و آمبولانستجهیزات ایمنی حریق
سازمان محیط زیست — مواد شیمیایی و پسماندصادرات مواد شیمیایی، صادرات پسماند خطرناک بر پایهٔ کنوانسیون بازل
سازمان محیط زیست — تنوع زیستیواردات، صادرات و صادرات مجدد گونه‌های وحشی
سازمان محیط زیست — حفاظت در برابر پرتومواد پرتوزا برای مصرف صنعتی، تجاری یا پزشکی و صادرات مجدد آنها
وزارت بازرگانی و صنعت — استاندارد و اندازه‌شناسیرنگ، سیلندر گاز مایع، باتری سرب‌اسید، فرآورده‌های تنباکو
وزارت بازرگانی و صنعت — امور تجاریفرآورده‌های نفتی

فراتر از این جدول، راهنمای تجاری آمریکا برای عمان ثبت می‌کند که بذر، گیاه و فرآورده‌های گیاهی به گواهی بهداشت گیاهی و اجازهٔ پیشین از ادارهٔ کل توسعهٔ کشاورزی نیاز دارند؛ فرآورده‌های دامی به گواهی بهداشتی و مجوز ورود؛ گوشت به گواهی حلال؛ و لوازم آرایشی به گواهی انطباق شخص ثالث و برچسب‌گذاری بر پایهٔ GSO 1943. جدا از این، عمان به سازمان جهانی تجارت اعلام کرده که هیچ رویهٔ صدور پروانهٔ واردات اعمال نمی‌کند — کنترل‌ها بر پایهٔ مجوزند نه پروانه. اداره گزارش می‌کند میانگین زمان ترخیص واردات به هفت ساعت رسیده است.

آنچه گمرک عمان منتشر نمی‌کند

گفتن صریح این خلأها می‌ارزد، چون راهنمایی که در سکوت آنها را با عدد پر می‌کند دارد حدس می‌زند:

  • هیچ جدول تعرفه‌ای. نرخ‌های گمرکی در هیچ کجای customs.gov.om نیست — نه صفحهٔ نخست، نه فهرست خدمات کسب‌وکار، نه پرسش‌های متداول، نه صفحهٔ محاسبهٔ حقوق که فقط رابط یک ابزار جست‌وجوست. ارقام ۵٪ و ۵٫۵٪ این مقاله از سازمان جهانی تجارت می‌آید، نه از صفحه‌ای دولتی در عمان.
  • اصلاً تعرفه‌ای به انگلیسی نیست. تعرفهٔ یکسان خلیجی ۲۰۲۵ فقط به عربی منتشر شده است.
  • فهرست یکپارچهٔ کالای ممنوع به انگلیسی نیست. صفحه‌های مسافری سهمیهٔ الکل را می‌گویند و کمی بیش از آن نه.
  • هیچ مهلت منتشرشده‌ای برای پروانهٔ دفتر ترخیص، و نه برای بیشتر خدمات رویه‌ای بیان.
  • هیچ جزئیاتی از فعال اقتصادی مجاز (AEO). صفحهٔ AEO فقط نوار پیمایش نشان می‌دهد — نه شرایط، نه مزایا، نه هزینه، نه اعتبار.
  • صفحهٔ اصلی ترخیص گمرکی در دسترس نیست و از دیوار آتش خود سایت خطای رد نشانی برمی‌گرداند.
قاعدهٔ ۴۰٪ ارزش افزوده عمانی نیست

راهنماهایی را خواهید یافت که می‌گویند کالای ساخته‌شده در منطقهٔ آزاد عمان به‌محض رسیدن ارزش افزودهٔ محلی به ۴۰٪، مبدأ ملی می‌گیرد و با آن دسترسی معاف به سرزمین اصلی یا به بقیهٔ کشورهای شورا.

ما دنبال منبعی عمانی برای این آستانه گشتیم و نیافتیم. همهٔ نتایج اماراتی یا سعودی بود — گواهی ارزش افزودهٔ وزارتخانهٔ اماراتی، قواعد مبدأ ملی عربستان. بر پایهٔ رقم ۴۰٪ برنامه نریزید، انگار قانون عمان باشد.

این شکل کلی مشکل محتوای خلیجی است. جست‌وجوی فهرست کالای ممنوع عمان، در صفحهٔ نخست گمرک دبی و سازمان سعودی را برمی‌گرداند؛ جست‌وجوی تعرفه به عربی، گمرک شارجه را. اگر صفحه‌ای که می‌خوانید نامی از گمرک دبی، «مرسال»، ادارهٔ توسعهٔ اقتصادی یا جبل علی برد، همهٔ آنچه در آن است را برای عمان تأییدنشده بدانید.

برای واردات به عمان به کد گمرکی نیاز دارم؟
نه — عمان نه کد گمرکی صادر می‌کند، نه شمارهٔ واردکننده و نه پروانهٔ گمرکی جداگانه. ما این اصطلاح را در customs.gov.om و gov.om و oman.om جست‌وجو کردیم و در هیچ‌کدام نبود — نه صفحه‌ای برای درخواستش، نه هزینه‌ای، نه زمان انجامی، چون ادارهٔ کل گمرک اصلاً چنین چیزی صادر نمی‌کند. شمارهٔ سجل تجاری شما همان شناسه است و سامانهٔ بیان داده‌های سجل را مستقیم می‌خواند. این مفهوم از امارات وارد شده و آن «فرایند پنج‌مرحله‌ای» که صفحه‌های مشاوره‌ای می‌فروشند، توصیف ثبت‌نام در بیان زیر نامی قرضی است.
ثبت‌نام در بیان چقدر هزینه دارد؟
ثبت کاربر در بیان برای هر نفر ۱۰ ریال، ثبت شعبهٔ شرکت ۲۰ ریال، و هر کاربر مجاز افزوده روی شعبه ۱۰ ریال دیگر است. خودِ اظهارنامهٔ گمرکی برای شرکت ۱۵ ریال و برای شخص حقیقی ۵ ریال است. هزینه‌ها ناچیزند؛ آنچه وقت می‌برد آماده‌کردن پیش‌نیازهاست: کارت هویت فعال، سجل تجاری معتبر با فعالیت درست، و عضویت اتاق بازرگانی اگر برای پروانهٔ ترخیص هم درخواست می‌دهید.
آیا باید در عمان کارگزار ترخیص بگیرم؟
نه. مادهٔ ۱۱۰ قانون گمرکی یکسان کشورهای شورای همکاری خلیج، که همان قانون مورد عمل عمان است، اظهارنامهٔ کالا را هم از مالکان کالا یا نمایندگان قانونی‌شان و هم از کارگزاران دارای پروانه می‌پذیرد؛ دو مسیر در همان یک ماده کنار هم نشسته‌اند. صفحهٔ اظهارنامهٔ خود اداره می‌گوید همهٔ ذی‌نفعان و کاربران سامانهٔ بیان می‌توانند اظهارنامه ثبت کنند، پس اگر ثبت‌نام کرده‌اید خودتان می‌توانید اظهار کنید. با این حال بیشتر واردکنندگان جاافتاده از کارگزار استفاده می‌کنند، چون می‌داند یک کد HS معیّن چه مجوزهایی را فعال می‌کند و در هر مرز روابط دارد — این انتخابی تجاری است، نه الزام انطباق.
آیا خارجی می‌تواند در عمان دفتر ترخیص گمرکی باز کند؟
نه، و دو قفل جدا بر این در هست. شرایط منتشرشدهٔ پروانه می‌خواهد سرمایهٔ دفتر ترخیص تماماً متعلق به شهروندان عمانی یا اتباع کشورهای شورا باشد، و ردیف ۴۸ تصمیم وزارتی ۲۰۹/۲۰۲۰ به تاریخ ۸ دسامبر ۲۰۲۰ دفاتر ترخیص گمرکی با کد ۵۲۲۹۰۱ را به روی سرمایه‌گذاری خارجی می‌بندد؛ ردیف ۴۷ همین کار را با بارگیری و تخلیهٔ کالا با کد ۵۲۲۴۰۱ می‌کند. با این همه، شرکتی با مالکیت خارجی می‌تواند با سجل تجاری و حساب بیان خودش آزادانه وارد و صادر کند. آنچه نمی‌تواند این است که دفتر ترخیص تأسیس کند و از طرف دیگران اظهارنامه بدهد.
حقوق گمرکی واردات به عمان چقدر است؟
عمان تعرفهٔ خارجی مشترک شورای همکاری را اعمال می‌کند و بررسی سیاست تجاری عمان در سازمان جهانی تجارت میانگین سادهٔ تعرفهٔ اعمال‌شده را ۵٫۵٪ می‌گذارد، با ۸۷٫۱٪ ردیف‌ها روی ۵٪ و ۱۱٫۱٪ معاف. تنباکو با تعرفهٔ ترکیبی ۱۰۰٪ است، و الکل و گوشت خوک ۱۰۰٪‌اند اما به‌عنوان ردیف‌های ملی عمان نه ردیف‌های خلیجی. حقوق بر ارزش CIF محاسبه می‌شود و مالیات بر ارزش افزودهٔ واردات به میزان ۵٪ همزمان از راه بیان وصول می‌شود. توجه کنید این نرخ‌ها از سازمان جهانی تجارت می‌آید نه از صفحه‌ای دولتی در عمان: گمرک عمان هیچ جدول تعرفه‌ای منتشر نمی‌کند و تعرفهٔ یکسان خلیجی ۲۰۲۵ فقط به عربی در دسترس است.
وقتی کالا از منطقهٔ آزاد به سرزمین اصلی عمان می‌رود حقوق گمرکی دارد؟
بله، به‌طور کامل. مادهٔ ۸۵ قانون گمرکی یکسان، کالایی را که از منطقهٔ آزاد به قلمرو گمرکی برده می‌شود در حکم کالای خارجی می‌داند — صریحاً، حتی اگر مواد محلی در خود داشته باشد — پس انبار کردن در منطقه حقوق را به تعویق می‌اندازد نه اینکه از میان ببرد. به مادهٔ ۲۰ قانون قدیم مناطق آزاد تکیه نکنید: فرمان سلطنتی ۳۸/۲۰۲۵ فرمان سلطنتی ۵۶/۲۰۰۲ را صریحاً نسخ کرد و خودش هیچ ماده‌ای دربارهٔ حرکت کالا از منطقه به قلمرو گمرکی ندارد. و آن قاعدهٔ ۴۰٪ ارزش افزودهٔ محلی که نقل می‌شود عمانی نیست؛ ما دنبال منبعی عمانی گشتیم و تنها منابع اماراتی و سعودی یافتیم.

انجام کار در عمل

در عمل توالی کوتاه است: فعالیت واردات یا صادرات را روی سجل تجاری‌تان بیاورید، شرکت و کاربرانتان را در بیان ثبت کنید، و اظهار کنید. اگر ترجیح می‌دهید خودتان درگیر ثبت‌نام بیان، تنظیم شعبه و کاربران، یا پیگیری مجوز برای یک کد HS محدودشده نشوید، دفتر ما در الغبره این کارها را انجام می‌دهد. و کد گمرکی به شما نمی‌فروشیم.

منابع

  1. OFFICIALDirectorate General of Customs — requirements for a customs clearance licence
  2. OFFICIALDirectorate General of Customs — users registration in the Bayan system
  3. OFFICIALDirectorate General of Customs — company branch registration in Bayan
  4. OFFICIALDirectorate General of Customs — request to apply a customs declaration
  5. OFFICIALDirectorate General of Customs — permit services, by issuing authority
  6. OFFICIALDirectorate General of Customs — request of customs broker authorization
  7. OFFICIALCommon Customs Law of the GCC States (Articles 10, 24, 78, 84, 85, 109–113)
  8. OFFICIALMinisterial Decision 209/2020 — activities closed to foreign investment
  9. OFFICIALMinisterial Decision 435/2024 — amending the negative list
  10. OFFICIALRoyal Decree 38/2025 — Special Economic Zones and Free Zones Law
  11. OFFICIALOman Tax Authority — VAT Taxpayer Guide (Imports and Exports)
  12. OFFICIALOman Tax Authority — tax rates
  13. OFFICIALWTO Trade Policy Review of Oman, WT/TPR/S/418
  14. SECONDARYAlvarez & Marsal — GCC Unified Tariff effective 1 January 2025

برای انجام کارهای اداری کمک می‌خواهید؟

دفتر سند در الغبره مسقط، امور دولتی شما را انجام می‌دهد — با قیمت شفاف و پیگیری مستقیم.

در واتساپ پیام بدهید

این راهنما صرفاً جنبهٔ اطلاع‌رسانی دارد و مشاورهٔ حقوقی یا مالیاتی نیست. هزینه‌ها و مقررات در عمان تغییر می‌کنند؛ پیش از هر تصمیم، از مرجع دولتی مربوطه تأیید بگیرید. تاریخ راستی‌آزمایی در بالای صفحه آمده است.